Από τα βοσκοτόπια των περασμένων αιώνων στην κοσμικότητα του σήμερα!

Εδώ... αφήνεις την πόρτα σου ξεκλείδωτη, μπορείς να κάνεις τα ψώνια του σπιτιού και τις Κυριακές, δοκιμάζεις γεύσεις σε ακριβά εστιατόρια, συναντάς την αφρόκρεμα της Αθήνας, έρχεσαι σε πρώτη επαφή με τον κόσμο των τεχνών - και όχι μόνο, είσαι σε θέση να διαπιστώσεις πως δεν ήταν τυχαίος ο στίχος που τραγουδούσε κάποτε η Μαίρη Λίντα... “Όλοι το ίδιο είμαστε σε τούτο τον κοσμάκη και όλοι έχουμε καρδιά, λαός και Κολωνάκι”. Το Κολωνάκι είναι η περιοχή του κέντρου της Αθήνας που αν ζήσεις έστω για λίγο, βλέπεις την Ελλάδα αλλιώς. Η κοσμική του διάσταση δόθηκε βέβαια μεταπολεμικά. Μέχρι τότε η περιοχή αποτελούσε έναν μεγάλο βοσκότοπο, τον οποίο οι παλιοί Αθηναίοι αποκαλούσαν «Κατσικάδικα».

Η ονομασία του πάντως προέκυψε από μια μικρή κολώνα που τοποθετήθηκε κάποτε στην πλατεία Δεξαμενής, μετά από μια θυσία ζώων. Το επίσημο όνομα της πλατείας είναι «Φιλικής Εταιρείας», καθώς τον Δεκέμβριο του 1930, στήθηκε εκεί προτομή του φιλικού Ξάνθου, παρουσία του εθνικού ποιητή Κωστή Παλαμά. Η ιστορική αυτή συνοικία της Αθήνας συνιστά αριστοκρατικό κομμάτι της πρωτεύουσας κι αυτό γιατί ένα μεγάλο τμήμα της αστικής Αθήνας που έμενε σε άλλες πλευρές της πόλης εγκαταστάθηκε εκεί. Το Κάτω Κολωνάκι ήταν -λένε οι παλιοί- πάντοτε ακριβό. Μέχρι το ‘60 δεν είχε μαγαζιά, δεν είχε σημεία διασκέδασης... έμοιαζε με το Ψυχικό, απλά ήταν μέσα στην πόλη και εκτείνονταν από την Πατριάρχου Ιωακείμ ως την Βασ. Σοφίας και από τον Άγιο Διονύση μέχρι την Ακαδημίας. Ήταν μια καθαρή ζώνη κατοικιών.

Στο πάνω μέρος, προς τη Δεξαμενή, η εικόνα άλλαξε με τα χρόνια, αλλά στο κάτω μέρος δεν άλλαξαν και πολλά. Οι περισσότερες πολυκατοικίες που βλέπουμε σήμερα είναι χτισμένες από το ‘30 ως το ‘60. Ελάχιστες χτίστηκαν μετά. Η ουσιαστική αλλαγή άρχισε όταν άνοιξαν οι πρώτες μπουτίκ επί της Σκουφά και της Πατριάρχου Ιωακείμ. Γκρεμιζόντουσαν σωρηδόν τα ισόγεια που συνήθως στέγαζαν ιατρεία -λόγω της κοντινής απόστασης με τα νοσοκομεία του κέντρου- και φτιάχνονταν μαγαζιά. Κάποιοι θυμούνται το πρώτο Ζαχαροπλαστείο της Αλεξάνδρας Τριάντη, της αδερφής του δημάρχου Κοτζιά, άλλοι θυμούνται τα πρώτα night clubs το ‘60 όπως το “Αναμπέλλα” του Ανδρέα Καραντάνη στην Ακαδημίας και αργότερα τις “9 Μούσες” του Ζουγανέλη. Τα στέκια αυτά ήταν πολύ δημοφιλή και ακριβά για τη νεολαία.

Στην Πλατεία Κολωνακίου υπήρχε ο γνωστός “μπιντές” που έμοιαζε με μικρό νησί και πήρε το όνομά του από το σχήμα του. Εκεί μαζεύονταν η πνευματική αφρόκρεμα της Αθήνας. Γκάτσος, Μούτσης, Χατζιδάκις άφηναν εκεί τις κουβέντες να ρέουν άφθονες. Το πρώτο σινεμά του Κολωνακίου, το “Embassy” άνοιξε τις πόρτες του το 1963 στη συμβολή των οδών Ηροδότου και Πατριάρχου Ιωακείμ. Από το τέλος του ‘70 ως και τις αρχές του ‘80 παρατηρήθηκε μια έξαρση των ακριβών μαγαζιών και αυτό είχε ως συνέπεια να φύγουν οι παλιοί μανάβηδες, μπακάληδες, φούρνοι και στη θέση τους να έρθουν μέχρι και το ‘90 μαγαζιά πολυτελείας. Αυτή η συνθήκη άλλαξε πολύ τη δομή, γιατί ήρθε και ο εργαζόμενος κόσμος κι έτσι ξεπήδησαν τα καφέ και τα μικροφαγάδικα. Με την κρίση έκλεισαν πολλά μαγαζιά και επανήλθαν αρκετά παλιού τύπου. Η δομή της γειτονιάς όμως δεν έχει αλλάξει στο Κολωνάκι. Εξακολουθεί να μην έχει μικρά διαμερίσματα και συνιστά ως σήμερα μια πολύ ζωντανή περιοχή με σαφή προσιτή εικόνα και για τους επισκέπτες του. Τότε και τώρα είναι ένας τόπος δημιουργικός, ένας τόπος πολύ κοντά στα κέντρα εξουσίας, πολύ κοντά στα μουσεία, στις γκαλερί, στις ιστορικές πρεσβείες των μεγάλων δυνάμεων. Οι διάσημοι πάντως συχνάζουν στο Κολωνάκι για να  βρουν στιγμές απόλυτης ιδιωτικότητας και οι υπόλοιποι που το επισκέπτονται σίγουρα νιώθουν σαν σε διακοπές.