Είναι πρακτικά αδύνατον να έχεις μεγαλώσει στην Ελλάδα και να μην έχεις φάει τραχανά,

με το …κουτάλι - κυριολεκτικά και μεταφορικά. Το αγαπημένο φαγητό της γιαγιάς έχει ταΐσει γενιές και γενιές παιδιών στη χώρα. Εκείνη η χυλωμένη, πλούσια σούπα που μαγειρεύονταν σε δεκάδες παραλλαγές, άλλοτε με νερό και άλλοτε με γάλα, όμως πάντα έσωζε την παρτίδα όταν η πείνα χτυπούσε ξαφνικά την πόρτα και έπρεπε να βρεθεί μια λύση γρήγορη, λαχταριστή και χορταστική ταυτόχρονα. Και στα αλήθεια, ποιος μπορούσε να πει όχι σε ένα πιάτο με αχνιστό τραχανά;

Τις εποχές που το snacking δεν ήταν τόσο ψαγμένο όσο σήμερα, που οι γεύσεις ήταν πιο λιτές, πιο ανόθευτες και απλοϊκές, αρκούσαν πολλές φορές δυο κουτάλες τραχανά για να φάνε όλοι καλά, να νιώσουν και να ζήσουν καλύτερα. Comfort food από το χωριό, σαν να λέμε, τιμώμενος πρωταγωνιστής στην κουζίνα της γιαγιάς. Και από εκεί στην κουζίνα της μαμάς. Για να φτάσει μέχρι το σήμερα, που οι νέες μαμάδες - και οι μπαμπάδες βεβαίως βεβαίως- συνεχίζουν να τιμούν τη μακρά παράδοση που κληρονόμησαν από τους παλιούς αποδεικνύοντας πως όσα χρόνια και αν περάσουν, ο τραχανάς πάντα θα είναι μια καλή ιδέα.

Και αν στο μυαλό μας τον έχουμε άρρηκτα συνδεμένο με την ελληνική κουζίνα, η αλήθεια είναι πως ο τραχανάς δίνει δυναμικά το παρών στη γαστρονομική σκηνή ολόκληρης της Μεσογείου, αλλά και της Μέσης Ανατολής. Όσο για τα είδη του, είναι πολλά και διαφορετικά στη γεύση, ανάλογα με τα υλικά και τον τρόπο παρασκευής. Ένας βασικός διαχωρισμός είναι αυτός ανάμεσα στον ξινό και τον γλυκό. Υπάρχει επίσης και τραχανάς δίχως γάλα και αβγό, κατάλληλος για όσους κάνουν χορτοφαγική διατροφή. Εξίσου ποικίλο είναι και το σχήμα του, άλλοτε μικροί ή μεγαλύτεροι κόκκοι, άλλοτε νιφάδες. Στην κλασικότερή του εκδοχή ο τραχανάς φτιάχνεται από γάλα ή ξινόγαλα, αλεύρι και σιμιγδάλι ή πλιγούρι. Το αρχικό μίγμα κοσκινίζεται και αποξηραίνεται, δίνοντάς μας το στεγνό αυτό ζυμαρικό, που μπορεί να διατηρηθεί αναλλοίωτο για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε αεροστεγή βάζα στο ντουλάπι.

Όσο για τον τρόπο που μαγειρεύεται, ιδέες να ‘χεις να δοκιμάζεις. Βράζει εξίσου πρόθυμα σε νερό ή γάλα, σμίγει με φέτα ή λαχανικά, σερβίρεται σαν σούπα ή σαν χυλωμένο τραχανότο (σε ένα πειραγμένο, παραδοσιακό "τύπου ριζότο"), μπορεί να ταιριάξει φίνα με κοτόπουλο, μοσχαράκι ή μανιτάρια, απογειώνεται γευστικά με λίγο λάδι τρούφας και φλούδες παρμεζάνας. Το διαχρονικά αγαπημένο υλικό, κάθε άλλο παρά ταπεινό στις μέρες μας, βρίσκει χίλιους δυο νέους τρόπους να ξετρελάνει τους ουρανίσκους μεγάλων και μικρών. Μα όταν αποφασίζει να τιμήσει τις ρίζες του, μπαίνει μονάχο σε μια κατσαρόλα με μια κούπα γάλα και μας υπενθυμίζει πως όσο και αν μας μαγεύει η σύγχρονη γαστρονομία, καμιά φορά τα πιο νόστιμα είναι και τα πιο απλά. Όπως ακριβώς μας δίδαξε και η γιαγιά.